NN2211: ένα νέο εργαλείο στην αντιμετώπιση του διαβήτη τύπου 2
Οι ερευνητές συνεχίζουν να αναζητούν πιο αποτελεσματικούς και πρακτικούς τρόπους προκειμένου να βοηθήσουν τα άτομα με διαβήτη τύπου 2 να μειώσουν τα υψηλά μεταγευματικά επίπεδα σακχάρου του αίματος. Πρόσφατη έρευνα από την Δανία αποκαλύπτει ενδεχομένως μια νέα θεραπευτική παρέμβαση. Πρόκειται για τον υπογλυκαιμικό παράγοντα ΝΝ2211, που πιστεύεται πως θα αποτελέσει στο μέλλον μια νέα, πολλά υποσχόμενη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2.
Ένας από τους στόχους της αντιμετώπισης του διαβήτη τύπου 2 είναι να εμποδίσει ή να μειώσει την απότομη αύξηση της γλυκόζης του αίματος η οποία συμβαίνει αμέσως μετά το γεύμα. Αυτή η κατάσταση χαρακτηρίζεται σαν μεταγευματική υπεργλυκαιμία. Έρευνες έδειξαν ότι το GLP-1 (glucagon-like peptide – 1) μπορεί να ελαττώσει την μεταγευματική υπεργλυκαιμία βοηθώντας το πάγκρεας να εκκρίνει ινσουλίνη και καθυστερώντας την μετακίνηση της τροφής από το στομάχι στο έντερο. Το GLP-1 όμως έχει τόσο μικρό χρόνο δράσης που στην πράξη είναι αδύνατο να χρησιμοποιηθεί σαν φάρμακο. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα από την Δανία φαίνεται πως στρεφόμαστε προς αυτή την κατεύθυνση.
Οι ερευνητές μελέτησαν το ΝΝ2211, μια ουσία που προέρχεται από το GLP-1. Όπως και το GLP-1 το ΝΝ2211 μειώνει την αιχμή της γλυκόζης του αίματος, παραμένει όμως δραστικό στην κυκλοφορία για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Οι ερευνητές αναρωτιούνται αν μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν φαρμακευτική αγωγή για τον διαβήτη τύπου 2, χορηγούμενο εφ’ άπαξ ημερησίως.
Έντεκα άνδρες και γυναίκες με διαβήτη τύπου 2 συμμετείχαν στην μελέτη. Καθένας τους συμμετείχε σε ολονύκτια πειράματα κατά τα οποία συγκρίνονταν η θεραπεία με ενέσιμη χορήγηση του NN2211 με την θεραπεία με εικονικό φάρμακο. Τα άτομα τα οποία ελάμβαναν οποιαδήποτε άλλη φαρμακευτική αγωγή για τη ρύθμιση του διαβήτη τους ζητήθηκε να τη διακόψουν δύο μέρες πριν από κάθε πείραμα.
Το βράδυ πριν από κάθε πείραμα οι συμμετέχοντες έτρωγαν δείπνο στις 6.00 μμ. Δεν έτρωγαν και δεν έπιναν τίποτα μέχρι τις 10.00 μμ οπότε και έρχονταν στο νοσοκομείο. Τα επίπεδα γλυκόζης πλάσματος ελέγχονταν εκείνη την ώρα. Στις 11.00 μμ χορηγούνταν σε ενέσιμη μορφή είτε το ΝΝ2211 είτε το εικονικό φάρμακο. Τα επίπεδα γλυκόζης και τα επίπεδα ινσουλίνης καταγράφονταν κατά την διάρκεια της νύκτας. Μέτρηση γλυκόζης πλάσματος νηστείας γινόταν την άλλη μέρα το πρωί.
Στις 11.30 πμ, την επόμενη της ένεσης, οι ασθενείς έπαιρναν ένα γεύμα που περιείχε ένα ειδικό συστατικό με το οποίο οι ερευνητές μπορούσαν να δουν πόσο γρήγορα περνούσε η τροφή από το στομάχι. Δείγματα αίματος λαμβάνονταν κάθε 15-30 λεπτά για τις επόμενες 4 ώρες προκειμένου να προσδιοριστούν επίπεδα γλυκόζης και ινσουλίνης αίματος και να καταγραφεί η κινητικότητα της τροφής.
Τα αποτελέσματα κατέδειξαν ότι χορήγηση μίας μόνο ένεσης GLP-1 πριν από την κατάκλιση ήταν αρκετή για να διατηρήσει τα επίπεδα γλυκόζης χαμηλά για όλη την ημέρα. Τα επίπεδα γλυκόζης των συμμετεχόντων ήταν κατά μέσο όρο 158,4 mg/l το απόγευμα πριν την αγωγή. Μετά την χορήγηση τόσο του εικονικού φαρμάκου όσο και του ΝΝ2211 τα επίπεδα γλυκόζης του αίματος έπεφταν, όμως η μείωσή τους ήταν μεγαλύτερη με το ΝΝ2211. Επίσης, η έκκριση ινσουλίνης ήταν υψηλότερη κατά την διάρκεια της νύκτας σε αυτούς που έπαιρναν το ΝΝ2211.
Τα επίπεδα γλυκόζης ήταν σημαντικά χαμηλότερα καθ όλη τη διάρκεια της επόμενης ημέρας μετά από την χορήγηση του ΝΝ2211 απ’ ότι μετά από τη χορήγηση εικονικού φαρμάκου. Η μέση τιμή της γλυκόζης αίματος νηστείας ήταν 124,2 mg/l γι αυτούς που έλαβαν το ΝΝ2211 και 145,8 mg/l για αυτούς που έλαβαν εικονικό φάρμακο. Μετά το φαγητό η γλυκόζη αίματος ήταν 23% χαμηλότερη σε αυτούς που πήραν το ΝΝ2211 σε σχέση με αυτούς που έλαβαν εικονικό φάρμακο.
Το ΝΝ2211 φάνηκε να δρα με όπως ανέμενε η ερευνητική ομάδα. Η μελέτη έδειξε ότι η αγωγή με ΝΝ2211 είχε σαν αποτέλεσμα την καθυστέρηση της διόδου της τροφής από το στομάχι. Επιπλέον, εκκρίνονταν περισσότερη ινσουλίνη σαν απόκριση στο ερέθισμα της τροφής σε αυτούς που χορηγήθηκε ΝΝ2211 αντί για εικονικό φάρμακο.
References:
Juhl CB et al. Bedtime administration of NN2211, a long-acting GLP-1 derivative, substantially reduces fasting and postprandial glycemia in type 2 diabetes. Diabetes 2002; 51: 424-429.
Gutniak MK et al. Antidiabetogenic action of glucagon-like peptide-1 related to administration relative to meal intake in subjects with type 2 diabetes. J Intern Med 2001; 250 (1): 81-87.