Μελέτη υποστηρίζει την δυνατότητα πρόληψης του διαβήτη τύπου 2

Μπορούν οι δύο θεμελιώδεις για την αντιμετώπιση του διαβήτη τύπου 2 παράγοντες, οι αλλαγές στον τρόπο ζωής και στην φαρμακευτική αγωγή με στόχο την μείωση των επιπέδων γλυκόζης αίματος, να βοηθήσουν και στην πρόληψη; Αποτελέσματα της νέας αυτής μελέτης δίνουν απάντηση σ’ αυτό το ερώτημα και παράλληλα ελπίδα σε αυτούς που κινδυνεύουν να αποκτήσουν διαβήτη.

Ο διαβήτης τύπου 2 αποτελεί σοβαρή κατάσταση που μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στον τρόπο ζωής αλλά και σε σοβαρές επιπλοκές. Αν και δεν θεραπεύεται, η επιστημονική έρευνα αποκαλύπτει ότι κάποιες περιπτώσεις διαβήτη τύπου 2 μπορούν να προληφθούν. Μια νέα μελέτη που ανακοινώθηκε στο ιατρικό περιοδικό New England Journal of Medicine υποστηρίζει έντονα αυτήν την πιθανότητα.

Το Πρόγραμμα Πρόληψης του Διαβήτη περιέλαβε περισσότερα από 3.000 άτομα από 27 Ιατρικά Κέντρα σε όλες τις Ηνωμένες Πολιτείες. Όλοι αυτοί, άντρες και γυναίκες είχαν ελαφρά υψηλότερα επίπεδα σακχάρου αίματος, γεγονός που τους τοποθετούσε σε ομάδα υψηλού κινδύνου για μελλοντική εμφάνιση διαβήτη τύπου 2. Ο σκοπός της μελέτης αυτής ήταν να διαπιστωθεί αν αλλαγές στον τρόπο ζωής ή αγωγή με μετφορμίνη (φάρμακο το οποίο μειώνει το σάκχαρο αίματος νηστείας μέσω ελάττωσης της ινσουλινοαντοχής) μπορούν να καθυστερήσουν την ανάπτυξη διαβήτη τύπου 2. Οι ερευνητές ήθελαν επίσης να διευκρινίσουν ποια από τις δύο παρεμβάσεις ήταν πιο αποτελεσματική και αν αυτή η αποτελεσματικότητα διαφοροποιούνταν ανάλογα με την ηλικία, το φύλο, την φυλή ή την εθνικότητα.

Όλοι οι συμμετέχοντες ήταν τουλάχιστον 25 χρόνων και παχύσαρκοι. Τα 2/3 περίπου ήταν γυναίκες. Άτομα από διάφορες φυλές και εθνικές μειονότητες αποτελούσαν περίπου το ήμισυ του πληθυσμού της υπό μελέτη ομάδας.

Οι συμμετέχοντες τυχαιοποιήθηκαν στις τρεις ομάδες. Η πρώτη ομάδα πήρε μετφορμίνη σε όλη την διάρκεια της μελέτης. Στα μέλη της ομάδας αυτής δόθηκαν επίσης πληροφορίες (μία φορά ετησίως και για 30 λεπτά) που αφορούσαν την επιλογή ενός πιο υγιεινού τρόπου ζωής. Η δεύτερη ομάδα έλαβε τις ίδιες πληροφορίες αλλά της χορηγήθηκε από του στόματος εικονικό φάρμακο.

Τα μέλη της τρίτης ομάδας δεν πήραν ούτε μετφορμίνη ούτε εικονικό φάρμακο. Αντί αυτού, συμμετείχαν σε ένα εντατικοποιημένο πρόγραμμα άσκησης και αλλαγής του τρόπου ζωής με δύο στόχους: απώλεια σωματικού βάρους κατά 7% και μέτρια άσκηση για 150 λεπτά κάθε εβδομάδα. Κατά την διάρκεια των 24 πρώτων εβδομάδων της μελέτης, αυτά τα άτομα παρακολούθησαν 16 μαθήματα με σκοπό να υιοθετήσουν έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής. Επιπρόσθετα μαθήματα σε ατομικό ή ομαδικό επίπεδο έγιναν και καθ’ όλη την διάρκεια της μελέτης.

Το Πρόγραμμα αυτό συνεχίστηκε για τέσσερα χρόνια. Σε αυτό το διάστημα οι ερευνητές κατέγραφαν τα επίπεδα γλυκόζης του αίματος των συμμετεχόντων, με σκοπό να δουν πόσοι από κάθε ομάδα θα ανέπτυσσαν διαβήτη τύπου 2. Αυτοί που τελικά ανέπτυξαν διαβήτη τύπου 2 παραπέμφθηκαν αμέσως στον γιατρό τους για θεραπευτική αντιμετώπιση.

Τα αποτελέσματα της μελέτης έδειξαν ότι τόσο η αγωγή με μετφορμίνη όσο και η τροποποίηση των καθημερινών συνηθειών μειώνουν την πιθανότητα εμφάνισης του διαβήτη τύπου 2. Η αλλαγή όμως του τρόπου ζωής είναι πιο αποτελεσματική. Σε σύγκριση με την ομάδα που ελάμβανε εικονικό φάρμακο, ο διαβήτης τύπου 2 εμφανίστηκε σε ποσοστό 58% λιγότερο συχνά στην ομάδα που τροποποίησε τις συνήθειες ζωής και 31% λιγότερο συχνά στην ομάδα που ελάμβανε μετφορμίνη. Η ηλικία , το φύλο, η εθνικότητα και η φυλή δεν επηρέασαν τα αποτελέσματα.

Το Πρόγραμμα Πρόληψης του Διαβήτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο διαβήτης τύπου 2 μπορεί να προληφθεί ή να καθυστερήσει η εμφάνισή του σε ορισμένα άτομα υψηλού κινδύνου. Αλλαγή του τρόπου ζωής και χορήγηση μετφορμίνης αποδεικνύονται και τα δύο αποτελεσματικά στην πρόληψη του διαβήτη. Η μελέτη αυτή δεν κατέδειξε για πόσο χρονικό διάστημα διαρκούν τα οφέλη της κάθε μίας από αυτές τις δύο θεραπευτικές παρεμβάσεις. Οι συγγραφείς συστήνουν περαιτέρω έρευνα προκειμένου να απαντηθεί αυτό το ερώτημα και προκειμένου να διευκρινιστεί ποια ακριβώς άτομα θα ωφεληθούν τελικά περισσότερο από ένα τέτοιο πρόγραμμα πρόληψης.

Βιβλιογραφία:
Diabetes Prevention Program Research Group. Reduction in the incidence of type 2 diabetes with lifestyle intervention or metformin. New England Journal of Medicine 2002; 346 (6): 393-403.